Türkiye’nin fındığı Avrupa pazarında bu kez fiyatıyla değil, kalitesiyle gündemde. Almanya’nın da aralarında bulunduğu Avrupa ülkeleri, dünyanın en büyük fındık tedarikçilerinden Türkiye’den gelen ürünlerde belirli kalite standartları arıyor. Bu süreçte Ferrero ve Toprak Mahsulleri Ofisi’nin (TMO) yüksek miktarda fındığı kabul etmediğine ilişkin haberler, piyasadaki endişeleri artırdı.
Üretici ürününü beklediği fiyattan satmak isterken alıcıların kalite şartları, randıman ve işleme maliyetleri öne çıkıyor. Fındıkta yaşanan bu tablo, “Avrupa Türk fındığına mesafeli mi yaklaşıyor?” sorusunu da beraberinde getiriyor.
ALMANYA TÜRK FINDIĞINDA NEYE BAKIYOR?
Almanya, çikolata ve şekerleme sanayisinde fındığın önemli tüketildiği pazarlardan biri. Bu pazara ürün gönderen firmalar için fındığın yalnızca miktarı değil, iç kalitesi ve gıda güvenliği de önem taşıyor.
Fındığın taze olması, acılaşma veya ekşi tat taşımaması, küf ve böcek zararından uzak bulunması, istenen randımanı vermesi alıcıların dikkat ettiği özellikler arasında. Avrupa Birliği’nin gıda güvenliği kuralları kapsamında aflatoksin gibi maddelere yönelik kontroller de uygulanıyor.
Avrupa’daki denetimlerde Türkiye menşeli bazı kuruyemiş ürünleri için uygunsuzluk bildirimleri bulunuyor. Ancak bu kayıtlar, belirli ürün partileriyle ilgili. Almanya’nın bütün Türk fındığını kabul etmediğini gösteren bir veri bulunmuyor.
Asıl mesele, Türk fındığının Avrupa’daki alıcıların kalite beklentilerini ne ölçüde karşılayabildiği ve sorunlu ürünlerin ihracat sürecini nasıl etkilediği.
FERRERO YÜKSEK MİKTARDA FINDIĞI NEDEN KABUL ETMEDİ?
Dünya fındık piyasasının en önemli alıcılarından Ferrero da kalite tartışmalarının odağında. Mundus Agri’nin 22 Ekim 2026 tarihli haberinde, Ferrero ile TMO’nun yüksek miktarda fındığı kabul etmediği bildirildi.
Haberde, bu sezon kalite sorununun Türkiye’de yaygınlaştığı ve ürünlerin alıcıların beklentilerini karşılamasında güçlük yaşandığı belirtildi. Ferrero’nun ekim ayındaki alımlarını sürdürmesine rağmen bazı ürünlerde kalite kaynaklı sorunların gündemde olduğu aktarıldı.
Ferrero’nun 17 Eylül tarihli alım stratejisi haberinde ise şirketin kabuklu fındık yerine iç fındık alımına yöneldiği ve yaklaşık 20-22 bin ton iç fındık için tedarikçilerle anlaşma yaptığı bildirildi.
Bu değişiklik, alım sürecinde ürünün iç kalitesinin ve işlenebilirliğinin önemini artırıyor. Ancak Ferrero’nun strateji değişikliğini Türkiye’den gelen bütün fındıkları reddetme kararı olarak yorumlamak doğru değil.
FINDIKTA RANDIMAN DÜŞTÜ, FİYATLAR GERİLEDİ
Bu sezon fındık piyasasında üreticiyi zorlayan başlıklardan biri de randıman. FreshPlaza’nın 19 Ekim 2026 tarihli haberinde, Türkiye’de bazı ürünlerde iç fındık randımanının yüzde 40’ın altına düştüğü bildirildi. Normal koşullarda yaklaşık yüzde 50 seviyesinde olması beklenen randımandaki gerilemenin, kullanılabilir iç fındık miktarını azalttığı belirtildi.
Hasat ve kurutma dönemindeki yağışların küflenme ve iç fındık kusurlarıyla ilişkilendirildiği; kahverengi kokarca zararının da kalite sorunlarına katkıda bulunduğu aktarıldı.
Randıman düştüğünde aynı miktarda kabuklu fındıktan daha az iç fındık elde ediliyor. Kusurlu ürünlerin ayıklanması da işleme maliyetini artırıyor. Bu nedenle alıcılar, fiyatın yanında ürünün ne kadarının kullanılabilir olduğunu da hesaba katıyor.
Öte yandan, kalite sorunlarına rağmen ihracat fiyatlarının gerilemesi piyasadaki talep ve alım iştahına ilişkin soru işaretlerini artırıyor.
TMO’NUN KABUL ETMEDİĞİ FINDIK SERBEST PİYASAYA DÖNÜYOR
Fındık piyasasında TMO’nun alım politikası da belirleyici. Mundus Agri’nin 8 Ekim 2026 tarihli haberinde, TMO ile Ferrero’nun yüksek miktarda ürünü kabul etmediği ve TMO’nun alım fiyatlarıyla serbest piyasa fiyatları arasındaki farkın tartışma yarattığı aktarıldı.
TMO’nun sezon boyunca alabileceği fındık miktarının daha önce beklenen seviyenin altında kalabileceğine ilişkin değerlendirmeler de gündeme geldi. 22 Ekim tarihli haberde, kurumun sezonluk alımının 150-200 bin ton seviyesinde kalabileceği öngörüldü.
Kalite kriterlerini karşılamadığı için kabul edilmeyen ürünün serbest piyasaya dönmesi, fiyatlar üzerinde baskı oluşturabilecek unsurlardan biri. Böylece kalite bakımından daha iyi ürünlerle sorunlu ürünler arasında fiyat farkı oluşabiliyor.
FINDIK FİYATLARI NEDEN YÜKSELMİYOR?
Fındıkta kalite sorunu yaşanırken fiyatların gerilemesi, üreticinin en çok merak ettiği konular arasında. Ancak fiyatlar yalnızca rekolteye veya ürünün kalitesine göre belirlenmiyor. İhracat talebi, alıcıların stok durumu, siparişlerin ne zaman verildiği ve piyasaya sunulan ürünün özellikleri de fiyatları etkiliyor.
Avrupa’daki alıcılar yeni alımlarda temkinli davranırken, randımanı düşük veya daha fazla ayıklama gerektiren ürünlerin fiyatı baskı altında kalabiliyor. Bu nedenle piyasada kaliteli fındığa ihtiyaç duyulması, bütün ürünlerin aynı fiyattan alıcı bulacağı anlamına gelmiyor.
Ferrero’nun alım tercihleri ve TMO’nun kabul kriterleri bu süreçte yakından izleniyor. Ancak fiyatlardaki düşüşü yalnızca tek bir şirketin politikasına bağlamak için yeterli veri bulunmuyor.
TÜRK FINDIĞI İÇİN KRİTİK SORU: KALİTE VE FİYAT DENGESİ NASIL KURULACAK?
Türkiye’nin fındıkta güçlü üretim konumu, Avrupa pazarındaki yerini koruması açısından önemli bir avantaj. Ancak bu avantajın sürdürülebilmesi için ürün kalitesi, kurutma ve depolama koşulları, randıman ve ihracat standartları belirleyici olmaya devam ediyor.
Ferrero ve TMO’nun kabul etmediği ürünlere ilişkin gelişmeler, üreticinin yalnızca fiyatı değil, ürünün kalite sınıfını da dikkate alması gerektiğini ortaya koyuyor.
Almanya’nın Türk fındığını topluca reddettiği yönünde doğrulanmış bir bilgi bulunmasa da Avrupa pazarındaki kalite beklentileri ve Türkiye’de yaşanan randıman sorunları dikkatle izleniyor. Fındık fiyatlarının seyri ise hem kaliteli ürünün arzına hem de ihracatçıların ve sanayicilerin alım talebine bağlı olacak.
