Kaybolan Nesil…

Çürüyen Disiplin...

Sessizce Büyüyen Tehlike..."FUTBOL"

Eskiden mahallenin toprak, çamurlu tozlu sokaklarında dostluk kurmayı, mücadele etmeyi, dayanışmayı ve paylaşmayı öğreten masum bir oyun oynanırdı. Yırtık, yamalı, bel lastiği ile giyilebilen pantolonlar, ayağında kara lastik ki yırtılınca eski bir kara lastikten kesilen bir parça ile yamatılan bazen büyük iğneye naylon tel konup dikilen kara lastik giyen çocuklar eski bir topun peşinden koşuyor, fakat yalnızca rakip kaleye gol atmayı değil; orada düşüp kalkıp yaralanmayı, yenilgiyi kabullenmeyi, birlikte hareket etmeyi ve karakter sahibi olmayı da öğrenirdi.

Bugün ise futbol, özellikle gelişim çağındaki gençler için bambaşka bir anlam taşımaya başladı. Öğle değil mi?

Artık futbol; gelişim çağındaki çoğu genç için spor olmaktan çıktı. Çok kısa yoldan para kazanıp zengin olmanın, şan-şöhrete kavuşmanın, sosyal statü, imtiyaz elde etmenin ve konforlu yaşama kavuşma arzusunun çılgın aracı olarak görülüyor.

İşte bu baş döndüren büyük değişim yalnızca spor dünyasını değil; okulları, aile yapısını, eğitim düzenini, yeteneği sınırlı olduğu halde spora ilgisi duyanları ve dahası toplumun geleceğini, eğitim-kültürel-sosyal yaşam- dil ve üslubunu da derinden etkiliyor.

Sorun futbolun kendisi değildir.

Sorun; futbolun etrafında oluşturulan çarpık, çürük düzen, gençlere sunulan sahte başarı hikâyeleri ve eğitimin değersizleştirilmesidir. Gittikçe derinleşen sessiz bu soruna acaba hiç bu pencereden bakılıp kafa yorulmuş mudur?

Bugün bilhassa 13-18 yaş aralığındaki futbolcu öğrencilerin kendi aralarında yaşanan sorunlar artık bireysel olmaktan çıkmış; toplumsal bir mesele haline dönüşmüştür.

Neden mi?

Çünkü bu yaş aralığı yalnızca fiziksel gelişim dönemi değildir. Aynı zamanda karakterin, bireysel ve toplumsal ahlakın, etik değerlerin düşünce yapısının ve kişiliğin şekillendiği en kritik dönemdir. Eğer genç bu dönemde doğru rehberlik alamazsa; ilerleyen yıllarda yalnızca eğitim hayatında değil, sosyal yaşamında da ciddi sorunlar yaşamaktadır.

Bugün birçok okulda öğretmenlerin ortak şikâyeti şudur: "Futbolcu öğrenci profili giderek derslerden uzaklaşıyor, disiplin kurallarını önemsemiyor, saygı sınırlarını aşıyor, bulunduğu sınıf veya ortamın düzeni ve işleyişini bozar ve eğitimi gereksiz görüyor. Eğitim kurumuna gitmekten kaçıyor, kendisine anlayış gösterilip gitmeden diploma alabilmeyi istiyor, istemekle kalmayıp zorluyor" Şimdi soruyorum. Bu çok ağır ve acı verici ama gerçek bir tespit değil midir? 

Çünkü birçok genç sporcu artık kendisini öğrenci olarak değil; geleceğin ünlü futbolcusu olarak görmektedir. Daha lise çağında milyonluk transfer hayalleri kuran, sosyal medya fenomenlerini örnek alan, lüks yaşamları başarı ölçüsü sanan gençler; eğitimle bağını yavaş yavaş koparmaktadır.

İşte asıl yıkım burada başlamaktadır.

Çünkü gençlerin zihnine şu düşünce yerleşmektedir: "Okumadan da başarılı olunur." "Yeter ki futbolcu olayım." "Para varsa eğitim önemli değil." Bu düşünce yalnızca bireyi değil; sınıf düzenini, okul kültürünü ve toplumsal yapıyı da bozmaktadır.

Bugün bazı okullarda futbolcu öğrencilerin önemli bir kısmında şu problemler dikkat çekmektedir:

- Derslere karşı ilgisizlik

- Sürekli devamsızlık

- Öğretmene karşı saygı eksikliği

- Disiplin kurallarını küçümseme

- Akademik başarısızlık

- Çabuk öfkelenme ve agresif tavırlar

- Grupçuluk ve ego problemleri

- Kendini geliştirmeye kapalı olma

- Kitap okumama alışkanlığı

- Genel kültür eksikliği

- Çıkarımlar yapamama

- Ağır bir üslup sorunu

- Değerleri hiçe sayma,

- Zararlı alışkanlıklar

- Sosyal medya etkisiyle yapay kimlik oluşturma

Elbette bütün sporcular aynı değildir. Disiplinli, başarılı ve örnek gençler de vardır. Ancak sistemin genel yapısı incelendiğinde ciddi bir çözülme yaşandığı açıkça görülmektedir. Bunun en büyük nedenlerinden biri de ailelerin bilinçsiz tutumlarıdır.

Bugün birçok aile çocuklarının eğitim başarısını ikinci plana atıp tüm umutlarını futbola bağlamaktadır. Çocuk daha 14-15 yaşındayken “bizim oğlan futbolcu olacak” düşüncesiyle dersler önemsenmemekte, okul disiplini göz ardı edilmekte ve eğitim hayatı değersizleştirilmektedir.

Oysa gerçekler çok farklıdır. Binlerce genç futbolcu adayı içerisinden yalnızca çok küçük bir bölüm profesyonel seviyeye çıkabilmektedir. Profesyonel olabilenlerin de önemli kısmı birkaç yıl sonra sistemin dışında kalmaktadır.

Peki ya sonra ne oluyor?

Eğitimini ihmal etmiş, meslek sahibi olamamış, hayata hazırlanamamış gençler büyük bir boşluğun içine düşüyor.

İşte futbolun görünmeyen yıkımı tam da burada başlıyor.

Çünkü genç yaşta yalnızca futbol üzerinden kimlik oluşturan bireyler; başarısızlıkla karşılaştığında ciddi psikolojik çöküş yaşayabiliyor. Özgüven kaybı, öfke problemleri, sosyal uyumsuzluk ve amaçsızlık giderek büyüyor. Bunun yanında sporcu ahlakı da yeterince öğretilmiyor.

Gerçek sporcu olmak yalnızca yetenekli olmak değildir. Gerçek sporcu; Disiplinli olandır. Saygılı olandır. Çalışkan olandır.

Kendini geliştiren olandır. Kazanırken de kaybederken de karakterini koruyandır.

Ancak bugün gençlerin önemli bir kısmı sporun ruhundan uzak yetişiyor. Çünkü futbol artık emekten çok gösterişle anılıyor.

Sosyal medya bu süreci daha da hızlandırıyor.

Gençler; kitap okuyan, kültürlü, kendini geliştiren sporcuları değil; lüks araç paylaşan, magazin gündemi oluşturan ve gösterişli yaşam süren isimleri örnek alıyor.

Bu da sporcu kültürünü çürütüyor.

Oysa dünyanın gelişmiş spor sistemlerine bakıldığında bambaşka bir tablo görülmektedir.

Avrupa’daki birçok futbol akademisinde genç sporcular yalnızca futbol eğitimi almıyor. Aynı zamanda:

- Dil eğitimi görüyor,

- Psikolojik destek alıyor,

- Genel kültür derslerinden geçiyor,

- İletişim becerileri geliştiriliyor,

- Kitap okuma alışkanlığı kazandırılıyor,

- Liderlik ve karakter eğitimi veriliyor.

- Çünkü modern spor anlayışı şunu biliyor:

- Eğitimsiz sporcu sürdürülebilir başarı sağlayamaz.

Bizde ise çoğu altyapı sistemi yalnızca fiziksel performansa odaklanıyor. Gençlerin zihinsel gelişimi, karakter eğitimi ve akademik başarısı geri planda kalıyor.

Okullardaki eğitim sistemi de sporcu öğrenci profiline uygun planlanmıyor. Antrenman temposu ile ders yoğunluğu arasında denge kurulamıyor. Öğretmen, aile ve kulüp arasında sağlıklı koordinasyon sağlanamıyor.

Sonuç olarak ortaya şu tablo çıkıyor:

- Ne tam öğrenci yetişiyor,

- Ne de tam sporcu…

Sadece hayal ile gerçek arasında sıkışmış bir gençlik ortaya çıkıyor.

Daha da acı olanı ise şudur: Bugün birçok genç futbolcu, topluma örnek olacak yerde olumsuz rol model haline geliyor. Eğitim küçümseniyor, kültür geri plana atılıyor, kaba güç ve popülerlik başarı sanılıyor.

Bu durum yalnızca spor alanını değil; toplumun genel ahlak ve kültür yapısını da etkilemektedir. Çünkü gençlik bir toplumun geleceğidir.

Gençliğin düşünce yapısı bozulursa geleceğin toplumsal yapısı da bozulur.

Bugün artık şu soruları cesurca sormak zorundayız: Biz çocuklarımıza gerçekten spor mu öğretiyoruz? 

Yoksa onlara kolay para hayali mi satıyoruz?

Biz sporcu mu yetiştiriyoruz, yoksa eğitimden kopmuş kırılgan bir nesil mi oluşturuyoruz?

Çünkü eğitimden uzaklaşan spor; bir süre sonra gelişim değil çöküş üretir.

Bu nedenle artık köklü değişimler şarttır.

Öncelikle sporcu öğrencilerin akademik başarısı zorunlu şekilde takip edilmelidir. Okullarda sporcu profiline uygun ama disiplinli eğitim modelleri oluşturulmalıdır.

Futbol akademilerinde yalnızca teknik eğitim değil; karakter, ahlak, kültür ve psikolojik gelişim de merkeze alınmalıdır.

Aileler bilinçlendirilmelidir. Çocukların geleceğinin yalnızca futbola bağlanmasının ne kadar riskli olduğu açık şekilde anlatılmalıdır. Öğretmenler, antrenörler ve aileler ortak hareket etmelidir.

Çünkü genç bir insan yalnızca sahada değil; hayatta da başarılı olmayı öğrenmelidir.

Gerçek başarı; milyonluk sözleşmeler değil, karakterli bir hayat kurabilmektir.

Unutulmamalıdır ki; 

Eğitimsiz yetenek yönünü kaybeder. Disiplinsiz başarı uzun sürmez.

Ahlaksız spor ise topluma fayda değil zarar verir.

Eğer futbol yeniden eğitimle, kültürle, disiplinle ve insan yetiştirme anlayışıyla buluşturulamazsa; gelecekte yalnızca başarısız sporcular değil, aynı zamanda kaybolmuş bir gençlik ile karşı karşıya kalacağız.

İşte o gün geldiğinde sorun futbol olmayacaktır.

Sorun; çocuklarını hayata hazırlayamayan toplumun kendisi olacaktır.