Trabzon’da geçmişe özlem: Dere Mahallesi sakinleri yıllar sonra buluştu
Trabzon’un geçmişte kalan mahallelerinden Dere Mahallesi’nin eski sakinleri, Zağanos Vadisi’nde düzenlenen buluşmada yıllar sonra yeniden bir araya geldi.
Trabzon’un kentsel dönüşümle birlikte geçmişte kalan mahallelerinden Dere Mahallesi’nin eski sakinleri, yıllar sonra aynı yerde buluşarak çocukluk ve gençlik anılarını yeniden yaşadı. Zağanos Vadisi’nde düzenlenen buluşmaya Ortahisar Belediye Başkanı Ahmet Kaya ile İYİ Parti Trabzon eski Milletvekili Hüseyin Örs de katıldı.
Mahallede doğup büyüyen vatandaşlar, eski komşuluk ilişkilerini, bahçeli evlerini, dereden akan temiz suyu ve birlikte geçirilen günleri anlatırken duygusal anlar yaşadı.
BAŞKAN KAYA: “BÜTÜN MAHALLELERİMİZE ÖRNEK OLMALI”

Ortahisar Belediye Başkanı Ahmet Kaya, yıllar geçmesine rağmen birbirlerini unutmayan mahalle sakinlerinin çocukluk anılarını ve yaşanmışlıklarını paylaşarak mahalle kültürünü yaşatmasının çok kıymetli olduğunu söyledi. Kaya, 11 yıldır sürdüğünü belirttiği buluşmaların tüm mahallelere örnek olması gerektiğini ifade ederek, "Trabzonspor'umuz Galatasaray'ı 4-0 yendi. Onun mutluluğuyla bugün Dere Mahallesi buluşmasına geldik. Sağ olsun mahallede geçmişte yaşayan, insanlar birbirlerini hiç unutmamışlar. Çocukluk anılarını, bütün yaşanmışlıklarını, işte kadınıyla, genciyle, yaşlısıyla bir araya gelip konuşuyorlar. O günleri yad ediyorlar. Birbirinden hiç kopmamışlar. Mahalle kültürünü yaşatıyorlar, bu çok kıymetli bir şey.
Hep görmek istediğimiz, özlediğimiz, yaşatılmasının çok kıymetli olduğunu düşündüğümüz bir konuyu burada hayata geçiriyorlar. Bütün mahallelerimize örnek olması gereken bir güzelliği Dere Mahallemiz yaşatıyor. Bu birlikteliği sağlayan, ki 11 yıldır sanıyorum bir araya geliyorlar, 11 yıldan beri devam eden çok bereketli, güzel de bir mahallemiz burası. Hüseyin Hocam gibi değerli bir insanı Türk siyasetine kazandırmış bir mahallemiz. Yine Şevket abimiz, Çamur Şevket, bizim milletvekilimiz Şevket abi. Küçük bir mahalle ama aile olabilmiş, herkes herkese böyle abi, abla, kardeşim deyip kenetlenmiş. O güzel mahalle kültürünü, Trabzon'umuzun o geçmişten bugüne hep övgüyle bahsettiğimiz o güzel kültürünü yaşatan bir mahalle olmuş. Bütün mahallelere örnek olmuş bence." dedi.
"ÇOK DUYGULANIYORUM BURAYA GELDİĞİM ZAMAN"
Dere Mahallesi’nin 80 yaşındaki eski sakinlerinden biri, yıllar önce yaşadıkları mahalleyi özlemle anlattı.
"Buranın güzelliği hiç bulunmaz bir güzellik. Eski mahallemiz. Biz burada çocuk büyüttük, ben 46 doğumluyum. Buranın güzelliği geri gelse diyorum. O kadar ki güzel hayatlarımızı yaşadık burada. Şimdi apartmanlarda oturuyoruz ama hiç mutlu değiliz. Hep taşlıklı, bahçeliydi. Çok güzeldi; mandalinalarımız vardı, meyvelerimiz vardı. Ama şimdi maalesef betonların içinde oturuyoruz yavrum. Bu yani, başka da bir şey yok."

"10 YILDIR BURADA TOPLANIYORUZ"
Buluşmaların geçmişinin 10 yıl öncesine dayandığını belirten Piknik Aydın, Dere Mahallesi sakinlerini her yıl bir araya getirdiklerini söyledi.
"10 yıl evvel Dereliler toplantı yaptık. Benim başkanlığımda bir heyetle beraber her sene bu Derelileri buraya toplayıp kutlamayı düşündük. 10 yıldır ben yapıyordum. Derenin en yaşlı, en başkanı da, en eskisi de benim bu Dereli'de.
Geçen sene arkadaşımıza verdik, Bayram... Bundan sonra o yapacak. Şu anda toplantı onun nezdinde yapılıyor. Benim 5 kişilik grubum var. Burada en yaşlısı ben olduğum için 10 sene ben yaptım, artık bundan sonra gençler yapsın diye onlara verdik.
Ve her sene eylülün ilk haftası ve şimdi haziran olarak buraya... Ayın 20'sinde buraya geldik. Şimdi ayın 20'sinde yağmurlar başlıyordu fakat bugün de Allah'ın güzelliği hava güzel. Her yıl burada toplanıyoruz. Bunlar gördükleriniz burada hep Dereli sakinleri. Bunların en yaşlısı, en büyükleri de benim. En eski Dereli de benim. Biz 1913'te buraya, Dere'ye geldik. Bu sonrakilerin çoğu hepsi Gümüşhaneli, Bayburtlu, yukarılı ve Trabzonlu arkadaşlarımız bunlar. Her sene eylülün ilk haftası burada toplanıyoruz, yeme-içme veriyoruz. Maksat selamlaşmak, tanışmak etmek."

"BİZ BURADA DOĞDUK, BURADA BÜYÜDÜK"
Aydın, ailesinin bölgeye geliş hikayesini ve Dere Mahallesi’nde geçen çocukluk yıllarını da anlattı.
"Bunu siz ne kitaptan ne de kimse öğrenebilirsiniz. 1912'de Ruslar buraya gelip bombaladılar. Biz aslında Bayburtluyuz. Bunların çoğu da Gümüşhane ve Bayburtlulardır. Annem, babam Bayburt'tan muhacir çıktılar. Ruslar karadan geliyor, istila edecekler burayı. Buraya kadar geldiler. Annemle babam Bayburt'tan çıktılar muhacir, dağlardan gidip Ünye'ye yerleştiler. Ruslar geldiler Trabzon'a, burada 8 ay kaldılar. Giresun'un Gelevara Deresi'ne kadar gittiler. Derenin karşı tarafında Topal Osman'ın 840 tane eşkıyası, derenin karşı tarafında, Ruslar burada, bu tarafta Giresun tarafında, onları koymadılar. Ve 8 ay burada kaldılar Trabzon'da. Yediler, içtiler, çoğaldılar. 8 ay sonra Rusya'da Bolşevik İhtilali oldu. Ruslar çekildi gitti. Ruslar çekilince annem, babam tekrar dağlardan geldiler ve bu Dere'ye 1913'te yerleştiler. Biz burada doğduk, burada büyüdük.
Burada en eskisi biziz. Biz geldiğimiz zaman buraya topraktan ev vardı, orada kaldık gecekonduda. 5 tane eski kiremitli bina vardı, Rum binası. 5 tane. Bizimki de gecekonduydu. Dere vardı, köy deresi böyle, akıyordu oradan. Ördeklerimiz vardı. Bizden sonra arabacılar, hammallar, postabaşı, fırıncılar Trabzon'dan, Bayburt'tan, Gümüşhane'den gelenler buraya yerleştiler. Onlarla iç içe yaşadık.
Buraya geldik, yerleştik. Şimdi her sene burada kutlama yapıyorlar. Şimdi bu gördüğünüz grubun en yaşlısı, en büyükleri de benim. Atatürk gelirken ben vardım, yaşımı sormayın artık bakınız. Trabzonspor'da yöneticiyim, divan kurulundayım. Şu anda divan kurulundayım."
ESKİ MAHALLEDE DAYANIŞMA HATIRLATILDI
Dere Mahallesi’nde doğup büyüyen Şevket Arz da mahallenin geçmişteki yaşamını ve komşuluk ilişkilerini anlattı.
"Bu mahallede doğdum, burada büyüdüm. Evimiz buradaydı, tam karşıda. Burası her evin bahçesinde, eski evlerin bahçesinde kuyu vardı, bizim evimizin bahçesinde de. Derede temiz akıyordu o zaman, bir kirlilik yoktu. Benim ördeklerim vardı, ördekler yüzüyordu. Balıklar yüzüyordu, yengeç yakalıyorduk burada. Komşuluklarımız çok iyiydi, dayanışma içerisindeydik. Herkimin bir sıkıntısı olsa herkes koşardı.
Ben burada doğup büyümüş bir vatandaş olarak milletvekili olmanın gururunu da yaşıyorum. Arkadaşlarımızla her yıl burada toplanıyoruz. Şimdi aramızda Gölcük'ten gelen var, İstanbul'dan gelen var, İzmir'den gelen var... Her yerden, ben Ankara'dan ve Sinop'tan geldim şu an. Bütün toparlanıyoruz yılda bir kez. Bu da hepimizi mutlu ediyor. Görmediğimiz arkadaşlarımızı görüyoruz. Bir beraberliğin güzel bir örneğini yaşıyoruz burada.
Burası bizim mahallemiz; doğup büyüdüğümüz yer, sevgilerimizin, mutluluklarımızın yaşandığı yer. Onun için o mutluluğumuzu arkadaşları bir araya getirerek tekrar canlandırıyoruz."
Arz, kentsel dönüşüm sonrasında mahallenin eski sakinlerinin farklı bölgelere dağıldığını belirterek, bunun günlük yaşamlarını da etkilediğini söyledi.
"Milletvekili iken buraya ilk seçildiğim gün burada arkadaşlarımla birleşip toparlandık ve beraber resim çektirdik. O günleri hiç unutmuyorum. İlk seçildiğim günün ertesi günü burada arkadaşımla beraber toplandık. O zaman evlerimiz yıkılmamıştı. Evlerimiz maalesef yıkıldı ve kısmen mağdur edildik arkadaşlar, evleri yıkılınca. Çünkü burası pazara yakın, vilayete yakın, futbol sahasına yakın, hastaneye yakın... Her yere yakın. Moloza yakın, iki yolun ortasında kalan bir yerdi.
Burada ekonomik olarak gelir seviyesi düşük insanlar yaşıyordu ama o küçük gelirle beraber burada mutluydular. Çünkü dolmuşa para vermiyorlardı en azından, ekmeğe para veriyorlardı, bir de geçinebildikleri kadarıyla kendileri pazara, ayaklarının altındaydı, gidip sebze meyvelerini alıyorlardı alabildikleri kadarıyla. Ama mutluydular. Burada dağılınca o mutluluk da gitti. Çünkü artık dolmuşa binmek zorunda kalıyorlar, pazara ayrı gidiyorlar, hastaneye ayrı gidiyorlar, vilayete ayrı gidiyorlar... Daha ekonomik zorluklar içerisinde oldukları için daha fazla sıkıntı yaşıyorlar. Şimdi o günleri arıyorlar. O günler burada daha mutluydular çünkü, şimdi o mutluluklarını bulamıyorlar. Dağıldılar... Ama biz bu dağınıklığı gidermek için yılda bir kez burada buluşuyoruz, mutlu oluyoruz."
HÜSEYİN ÖRS: "ÇOK DUYGUSAL BİR ORTAMDAYIZ"
İYİ Parti Trabzon eski Milletvekili Hüseyin Örs ise Dere Mahallesi’nin kendisi için de ayrı bir anlam taşıdığını belirtti.
"Çok duygusal bir ortamdayız. Çünkü burası, bu mahalle, Dere Mahallesi benim çocukluğumun da geçtiği bir yer. Burada dere aktığı zaman ebecilik oynardık. Dereden karşıdan karşıya atlardık. Karşıdan karşıya atladığımız zaman da Ortahisar Mahallesi'nden Gülbahar Hatun Mahallesi'ne geçerlik. Çocukluğumuz buralarda geçti. Burada çok dostlarımız, abilerimiz, büyüklerimiz, akrabalarımız var.
Benim rahmetli babam da epeyce bir süre bu mahallenin muhtarlığını yaptığı için mahalledeki sakinleri, yaşayanları çocukluğumdan beri iyi tanıdığım bir muhit burası. Bu gelenek güzel bir gelenek. Bu mahallemiz kentsel dönüşümden sonra burada yaşayanlar başka mahallere gittiler, başka şehirlere gittiler. Ama hâlâ daha gördüğünüz gibi dünkü gibi herkes birbirini göreceği zaman kucaklıyor. Birbirine muhabbetle sarılıyor. Eskinin dostlukları, eskinin komşuluk ilişkileri, eskinin arkadaşlıkları artık günümüzde özlem duyduğumuz şeyler. Bugün o günlerden birini yaşıyoruz."
Örs, buluşmaya Türkiye’nin farklı şehirlerinden ve Avrupa’dan gelen mahalle sakinleriyle bir araya gelmenin kendisini mutlu ettiğini ifade etti.
"Ben de beni tabiri caizse aşırtma pantolonlu halimle tanıyan büyüklerimle beraber olmak beni tabii mutlu etti. Ankara'daydım, bu buluşma için geldim. İstanbul'dan, Türkiye'nin dört bir tarafından, hatta Avrupa'dan gelen mahalle komşularımız burada. Onlarla beraberiz, geçmişi yad edeceğiz. Bu mahallede yaşayıp bizlerin büyükleri var, kardeşlerimiz var; bugün hayatta olmayanlar var. Ben onları rahmetle anıyorum. Bizlerin yetişmesinde emeği geçen mahalleli komşularımıza, büyüklerimizi saygıyla anıyorum."
Örs, Dere Mahallesi kimliğinin gelecek nesillere aktarılmasını istediğini belirterek sözlerini şöyle tamamladı:
"İnşallah bundan sonra da bizden sonraki nesile; benim oğullarıma, torunlarıma da onlara da "Dere mahalleliyiz" dedirtebiliriz. Ben Meclis'teki konuşmamda bile Deremahalleliğimi böyle göğsümü gere gere açık açık söyleyen bir kardeşiyim, kardeşinizim. Burada benim gibi yine parlamentoda görev yapan Şevket abim burada, Şevket Arz. Bu mahalleden iki milletvekili... İki milletvekili var; birisi Şevket abimdi, birisi de bana Allah'ın nasip ettiği... İnşallah bundan sonra da buradaki herkes huzur içerisinde yaşar, sağlıklı yaşar. Ben buraya katıldıkları için çok teşekkür ediyorum. Beni davet ettiler ama ben onu davet saymıyorum, ben de bir Deremahalleli olarak ev sahibiyim, size "hoş geldiniz" diyorum. Sizler aracılığıyla bizleri izleyenlere selamlarımı, saygılarımı, hürmetlerimi iletiyorum."
ESKİ KOMŞULUKLAR YAD EDİLDİ
Mahallenin eski sakinlerinden Aliye Aygün ise çocukluğunun ve gençliğinin geçtiği Dere Mahallesi’ndeki komşuluk ilişkilerinin kendisinde derin izler bıraktığını söyledi.
"Ben Aliye Aygün. Ben de bu derenin köprünün üst tarafındaki mahallede büyüdüm. Bu mahallemiz çok harika bir yerdi. Komşuluklarıyla, benim bana iz bırakan şeyleri komşuluğu, arkadaşlıklar çok candandı, çok güzeldi.
Şimdi öyle şeyler yok ama her sene böyle bir şey yaşadığım zaman, buraya geldiğim zaman hep çocukluğum, gençliğim aklıma geliyor. Çok güzel bir yerdi yani bizim mahallemiz.
Köprünün aşağısı Bayburt, Gümüşhaneliydi. Bu Zağnos Köprüsü'nün yukarı tarafında her yöreden vardı yani. Derecik'ten vardı, ben Tonyalıyım, Tonya'dan vardı... Her yerden vardı yani. Genelde çoğunlukla tabii ki Gümüşhane, Bayburt, o tarafın insanları daha çok vardı burada. Ve o zaman çocuklar kapıda oynarken oynayabilirdi. Biz çekirdek oturup kapıda yerdik. Ramazanlarda herkes pişirdiği bir yemekten karşıki komşusuna ikram ederdi. Ve çok güzeldi o zaman mesela çocukluğumuz, o zamanki günler. Yani bilmiyorum, ben çok duygulanıyorum buraya geldiğim zaman. Çünkü gençliğim aklıma geliyor. Gençlik çok güzeldi burada yani. O zamanki gençliğimiz çok güzeldi. İnsanlar çok güvenilirdi. İnsanlarımız çok güvenilirdi o zaman."