Trabzon’un geleceğini yakından ilgilendiren yeni havalimanı projesi, bu kez kentin kıyıları, doğal çevresi ve şehirleşme üzerindeki etkileriyle gündemde. TMMOB Şehir Plancıları Odası Trabzon Şubesi, projeye ilişkin değerlendirmelerini kamuoyuyla paylaşarak yatırımın bilimsel veriler ışığında ve kamu yararı gözetilerek ele alınmasını istedi.
2,96 MİLYON METREKARELİK DENİZ DOLGUSU GÜNDEMDE
Odanın incelediği teknik belgelerde yaklaşık 2,96 milyon metrekarelik deniz dolgusu öngörüldüğü belirtildi. Açıklamada, bu büyüklükteki müdahalenin kıyı çizgisini, deniz ekosistemini ve vatandaşların kıyıya erişimini kalıcı biçimde değiştirebileceğine dikkat çekildi.
2010 TARİHLİ MASTER PLAN HATIRLATILDI
DHMİ adına Karadeniz Teknik Üniversitesi tarafından 2010 yılında hazırlanan Trabzon Havalimanı Revizyon Master Planı da açıklamada gündeme getirildi. Oda, önceki çalışmalardaki alternatiflerin hangi gerekçelerle yetersiz kaldığının açıklanmasını; mevcut havalimanının geliştirilmesi, daha sınırlı dolgu ve aşamalı yatırım gibi seçeneklerin güncel verilerle karşılaştırılmasını talep etti.
BALIKÇI BARINAĞI, YAT LİMANI VE ULAŞIM İÇİN UYARI
Açıklamada, teklif planlarında yat limanı kullanımının kaldırılmasının ve açık spor alanının bir bölümünün havalimanına ayrılmasının öngörüldüğü ifade edildi. Ayrıca 100. Yıl Balıkçı Barınağı’nın giriş koşulları, su dolaşımı ve küçük teknelerin güvenliği üzerindeki olası etkilerin araştırılması istendi.
Dolgu malzemesinin hangi kaynaklardan sağlanacağı, nasıl taşınacağı ve bu sürecin trafik, toz ve gürültü üzerindeki etkilerinin de ortaya konulması gerektiği vurgulandı. Havalimanının Karadeniz Sahil Yolu’na bağlantıları, toplu taşıma ihtiyacı ve Pelitli, Konaklar ile Yalıncak çevresindeki kentsel gelişime etkileri de değerlendirme başlıkları arasında yer aldı.
ÇED KARARININ İPTALİ İSTENİYOR
Şehir Plancıları Odası, gürültü, hava kalitesi, taşkın, iklim değişikliği ve dolgu zemininin oluşturabileceği risklerin yatırım kararını yönlendirecek kapsamda incelenmesini istedi. Planların, teknik belgelerin ve alternatif karşılaştırmalarının kamuoyuna açık olması; mahalle sakinleri, balıkçılar ve ilgili meslek kuruluşlarının sürece katılması çağrısında bulundu.
TMMOB Şehir Plancıları Odası Trabzon Şubesi, 7 Eylül 2026 tarihli “ÇED Olumlu” kararının iptali istemiyle TMMOB Şehir Plancıları Odası Genel Merkezi tarafından dava açıldığını açıkladı.
Oda, Trabzon’un hava ulaşımı ihtiyacının karşılanmasının yanı sıra kıyıların korunması, kamusal kullanımın sürdürülmesi ve yatırımın çevresel, sosyal ve ekonomik sonuçlarının birlikte değerlendirilmesi gerektiğini bildirdi.
9 MADDELİK GEREKÇE VE TALEP LİSTESİ
TMMOB Şehir Plancıları Odası Trabzon Şubesi’nin Trabzon Yeni Havalimanı Projesi’ne ilişkin açıkladığı 9 maddelik gerekçe ve talep şöyle:
1. Yatırımın büyüklüğü ve ihtiyaçların belirlenmesi: Havalimanının kapasitesi, güncel yolcu ve uçuş tahminleriyle gerekçelendirilmeli; kamu kaynaklarının etkin kullanılması sağlanmalı.
2. Bilimsel çalışmalar ve alternatiflerin değerlendirilmesi: 2010 yılında hazırlanan Trabzon Havalimanı Revizyon Master Planı dikkate alınmalı; mevcut havalimanının geliştirilmesi, daha sınırlı dolgu ve aşamalı yatırım gibi alternatifler karşılaştırılmalı.
3. Planlama ve çevresel değerlendirme: ÇED ve imar planı süreçleri, projenin büyüklüğünü ve uygulanma koşullarını belirleyecek şekilde yürütülmeli; teknik belgeler ve kurum görüşleri arasındaki uyum açıklanmalı.
4. Kıyıların korunması ve kamusal erişim: Yaklaşık 2,96 milyon metrekarelik deniz dolgusu kapsamında kıyıların doğal yapısı, deniz ekosistemi ve vatandaşların denize erişimi korunmalı.
5. Mevcut kıyı kullanımlarının korunması: Yat limanı, açık spor alanı ve 100. Yıl Balıkçı Barınağı üzerindeki olası etkiler açıklanmalı; balıkçıların ve mevcut kullanıcıların ihtiyaçları güvence altına alınmalı.
6. Dolgu malzemesi ve taşımacılık etkileri: Dolgu malzemesinin nereden temin edileceği, nasıl taşınacağı ve taş ocaklarıyla nakliye faaliyetlerinin trafik, toz, gürültü ve doğal çevre üzerindeki etkileri ortaya konulmalı.
7. Ulaşım sistemi ve kentsel gelişim: Havalimanının Karadeniz Sahil Yolu’na bağlantıları, toplu taşıma ve otopark ihtiyaçları ile Pelitli, Konaklar ve Yalıncak çevresindeki kentsel gelişime etkileri birlikte planlanmalı.
8. Çevresel etkiler ve afet riskleri: Gürültü, hava kalitesi, aşırı yağış, taşkın, iklim değişikliği ve dolgu zemininin oluşturabileceği riskler ayrıntılı biçimde değerlendirilmeli.
9. Şeffaflık, katılım ve kamu yararı: Projenin teknik belgeleri, alternatif karşılaştırmaları ve çevresel değerlendirmeleri kamuoyuna açıklanmalı; vatandaşların, balıkçıların, üniversitelerin ve meslek odalarının görüşleri karar sürecine yansıtılmalı.
