Türkiye’nin önemli fındık üretim merkezlerinden Trabzon’da bazı üreticiler, artan maliyetler ve ürün gelirinin yetersiz kalması nedeniyle bahçelerini sökmeyi gündemlerine alıyor. Samsun’un Çarşamba Ovası’nda ise geçmişte domates, biber, patlıcan ve salatalık üretimiyle öne çıkan tarım alanlarında fındık ve kavak yetiştiriciliği yaygınlaşıyor.

Trabzon’da fındık üreticilerinin yaşadığı ekonomik sıkıntılar gündemdeki yerini korurken, Çarşamba Ovası’nda sebzecilikten fındığa geçiş yaşanması dikkat çekiyor. Her iki bölgede de üreticilerin tercihlerinde maliyetler, ürün fiyatları ve kazanç beklentileri etkili oluyor.

TRABZON’DA ÜRETİCİ FINDIK BAHÇESİNİ SÖKMEYİ DÜŞÜNÜYOR

Trabzon’da fındık üreticilerinin karşılaştığı sorunların başında düşük serbest piyasa fiyatları ve yükselen işçilik giderleri geliyor. Hasat döneminde günlük yevmiyelerin 2 bin 500 ila 3 bin liraya kadar çıkması, özellikle eğimli arazilerde üretim yapan çiftçilerin maliyetlerini artırıyor. 

Trabzon Milletvekili Yavuz Aydın da 8 Ekim 2026’da Türkiye Büyük Millet Meclisinde yaptığı konuşmada, kendisine ulaşan üretici tepkilerini gündeme taşıdı. Aydın, bazı üreticilerin kendisine “Vekilim artık fındığı sökmeyi düşünüyoruz” dediğini aktardı. 

Trabzon’da fındık bahçelerinin yaşlı olması, arazilerin miras yoluyla parçalanması, bakım maliyetleri ve kahverengi kokarca tehdidi de üretimin sürdürülebilirliği açısından öne çıkan sorunlar arasında yer alıyor. 

ÇARŞAMBA OVASI’NDA SEBZENİN YERİNİ FINDIK ALIYOR

Samsun’un Çarşamba Ovası’nda ise farklı bir tablo yaşanıyor. Yeşilırmak Nehri’nin suladığı ve 87 bin 981 hektarlık alana sahip ovada, geçmişte yoğun olarak yapılan sebze üretimi geriliyor. Domates, biber, patlıcan, salatalık, şeker pancarı ve mısır üretiminin azalmasıyla fındık ve kavak yetiştiriciliği yaygınlaşıyor. 

Bölgede yaşayan 50 yaşındaki üretici Cevdet Özkan, çocukluğundan itibaren ailesiyle sebzecilik yaptığını ancak yıllar içinde üretim alışkanlıklarının değiştiğini anlattı.

Şeker pancarı üretiminin sona ermesi ve fabrikaların kapanmasının çiftçilerin tercihlerini etkilediğini belirten Özkan, üreticilerin zamanla kavak ve fındığa yöneldiğini söyledi.

Özkan, Çarşamba’da eskiden yetiştirilen sebzelerin yerini başka bölgelerden gelen ürünlerin aldığını belirterek, ilçede geleneksel sebzeciliğin ciddi ölçüde azaldığını ifade etti. 

FİYAT İSTİKRARSIZLIĞI ÜRETİCİNİN TERCİHİNİ DEĞİŞTİRDİ

Çarşamba Ziraat Odası Başkanı Muammer Aydemir, sebze üretimindeki gerilemede fiyat istikrarsızlığı ve yüksek üretim maliyetlerinin etkili olduğunu belirtti.

Aydemir’e göre çiftçiler, bir yıl iyi gelir elde ettikleri üründen sonraki yıl zarar edebiliyor. Yüksek fide maliyetleri ve gelir belirsizliği de üreticilerin fındığı daha cazip görmesine neden oluyor.

Bölgede geçmişte yaygın olan sera üretiminde de gelirlerin düşmesiyle bazı üreticilerin seralarını sökerek fındık yetiştiriciliğine yöneldiğini belirten Aydemir, bu değişimin Çarşamba Ovası’nın tarımsal görünümünü etkilediğini kaydetti.

FINDIKTA İKİ FARKLI TABLO

Trabzon’da bazı üreticilerin fındık bahçelerini sökmeyi düşünmesi, Çarşamba Ovası’nda ise sebze üreticilerinin fındığa yönelmesi, tarımsal üretimde kazanç beklentisinin ne kadar belirleyici olduğunu ortaya koyuyor.

Bir bölgede fındık üretiminin maliyetleri ve getirisi sorgulanırken diğer bölgede sebze üretimindeki fiyat belirsizliği üreticileri fındığa yöneltiyor. İki bölgedeki farklı tercihler, tarımsal üretimde yalnızca ürün fiyatının değil, işçilik giderlerinin, verimliliğin ve üretim risklerinin de belirleyici olduğunu gösteriyor.