Giresun’da fındıkta “yarıcılık sistemi” yeniden canlanıyor

Giresun’da fındık üretiminde verimi artırmak amacıyla başlatılan proje kapsamında, bahçe sahipleri ile bakım ve hasat işlerini üstlenen kişiler arasındaki ortaklığı ifade eden “yarıcılık sistemi” yeniden uygulanmaya başladı.

Giresun Valiliği tarafından 2024 yılında hayata geçirilen “Sürdürülebilir Tarım İçin Fındık Bakım Teknisyeni Yetiştirilmesi Projesi” ile fındık üretim süreçlerinin profesyonel ekipler tarafından yürütülmesi amaçlanıyor.

Çalışma alanı 850 dönüme çıktı

Doğu Karadeniz Kalkınma Ajansı’nın Sosyal Gelişmeyi Destekleme Programı kapsamında destek verdiği proje çerçevesinde TEKFINDIK Kadın Girişimi Üretim ve İşletme Kooperatifi kuruldu.

Kooperatif, çeşitli nedenlerle bahçesine düzenli bakım yapamayan üreticilere destek sunuyor. Geçen yıl 400 dönüm alanda çalışma yürüten ekipler, bu yıl çalışma alanını 850 dönüme çıkardı.

23 bahçe sahibiyle imzalanan uzun süreli protokoller kapsamında toplam 64 parselde üretim ve hasat süreçleri profesyonel ekiplerce yönetiliyor.

Bahçeler dijital sistemle takip ediliyor

Projede her parsele özel dijital kimlik oluşturularak süreçlerin uçtan uca takip edilmesi sağlanıyor.

Proje Koordinatörü Cem Mutlu Türkseven, bahçe bakım işlerinde iş gücüne erişim konusunda sorunlar yaşandığını belirtti.

Türkseven, “Bu işi meslek olarak nitelendirmeyi amaçlıyoruz. 12 ay boyunca çalışan istihdam edip bahçelerimizin tüm bakım, budama, besleme, hasat işlemlerini bu personellerle beraber yapmak istiyoruz.” dedi.

“Bakım maliyetlerini azaltmak istiyoruz”

Köylerden göç ve bahçelerin bölünmesi nedeniyle bakım maliyetlerinin arttığını ifade eden Türkseven, “Bu bakım maliyetlerini biz en aza indirip onların bahçelerini alıp, iyi bir şekilde bakıp, onlara da hasattan pay vererek bu sistemi devam ettirmek istiyoruz.” diye konuştu.

Kadın kooperatifinden öncü çalışma

Kooperatifin kurucu ortağı Sıla Elevli ise Giresun’da fındık tarımında öncü bir çalışma yürüttüklerini söyledi.

Kadın çalışanların haklarının korunmasına önem verdiklerini belirten Elevli, “Kooperatifimiz dijital bir sistemle onları aslında hem eğitimli bir tarım yapma konusunda destekliyor hem de mesleki anlamda gelişmesini sağlıyor. Organik ve iyi tarım uygulamaları yapıyoruz.” ifadelerini kullandı.

“Ne yediğimizi biliyoruz” sistemi

Fındığın tüm üretim aşamalarını dijital ortamda kayıt altına aldıklarını anlatan Elevli, gübreleme, ilaçlama ve hasat süreçlerinin detaylı şekilde takip edildiğini söyledi.

Elevli, “Yani yediğimiz fındığın aslında kooperatifle beraber nereden geldiğini izlenebilir bir şekilde ‘ne yediğimizi biliyoruz’ söylemini vadediyoruz.” dedi.

Kooperatifin hedefleri arasında dönüm başına alınan fındık miktarını 200-250 kilogramın üzerine çıkarmak da yer alıyor.

Kooperatif bünyesinde sosyal güvenceli 8 personelin görev yaptığı bildirildi.