Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından hazırlanan "İçme-Kullanma Suyu Havzalarının Korunmasına Dair Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına İlişkin Yönetmelik", 4 Ağustos 2026 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Yeni düzenleme, Trabzon'un içme suyu ihtiyacını karşılayan Atasu Barajı başta olmak üzere Türkiye genelindeki içme-kullanma suyu havzalarının korunmasına yönelik önemli değişiklikler içeriyor.
ATASU BARAJI DA YENİ DÜZENLEME KAPSAMINDA
Galyan Deresi üzerinde enerji üretimi ve içme suyu temini amacıyla inşa edilen Atasu Barajı, Trabzon'un en önemli içme suyu kaynakları arasında yer alıyor.
118 metre yüksekliğindeki baraj, yıllık yaklaşık 91 milyon metreküp içme suyu sağlarken, 5 megavat kurulu gücüyle yılda yaklaşık 27 gigavatsaat elektrik üretiyor.
Resmî Gazete'de yayımlanan yeni yönetmelikle birlikte Atasu Barajı'nın da dahil olduğu içme suyu havzalarında uygulanacak koruma tedbirleri yeniden düzenlendi.
HAVZA KORUMA PLANLARI YENİDEN HAZIRLANACAK
Yönetmeliğe göre içme-kullanma suyu temin edilen veya edilmesi planlanan yerüstü su kaynakları için hazırlanacak havza koruma planları bilimsel esaslara göre yeniden oluşturulacak.
Büyükşehirlerde bu planları su ve kanalizasyon idareleri hazırlayacak. Aynı su kaynağından birden fazla idarenin yararlanması halinde ise koruma planları ortak hazırlanacak.
SU YÜZEYLERİNDE YENİ YASAKLAR
Yeni düzenlemeyle içme suyu temin edilen göl, baraj ve göletlerin su yüzeyinde, içme suyu teminine yönelik teknik yapılar dışında hiçbir yeni yapıya izin verilmeyecek.
Arıtılmış olsa dahi atık suların doğrudan suya deşarjı yasaklanırken, su yüzeyine her türlü atık ve kirletici maddenin bırakılması da tamamen yasak olacak.
AKARYAKITLI TEKNELERE SINIRLAMA
Yönetmelik kapsamında içme suyu havzalarında akaryakıtla çalışan kayık, motor ve benzeri araçların kullanımına genel olarak izin verilmeyecek.
Ancak güvenlik, toplu ulaşım, su kalitesinin izlenmesi ve yöre halkının zorunlu ihtiyaçları gibi durumlarda Bakanlığın uygun görüşüyle sınırlı izin verilebilecek.
Bu araçlardan kaynaklanan sintine ve atık suların göl veya barajlara boşaltılması ise tamamen yasaklandı.
ENERJİ TESİSLERİNE YENİ DÜZENLEME
İçme suyu havzalarının su yüzeylerinde yenilenebilir enerji santralleri dahil hiçbir enerji santralinin kurulmasına izin verilmeyecek.
Ayrıca uzun mesafeli koruma alanlarında termik santral, gazlaştırma tesisi, biyogaz tesisi ve biyokütle tesisi kurulması da yasak kapsamına alındı.
AKARYAKIT İSTASYONLARINA YENİ KURALLAR
Mutlak koruma alanlarında yeni akaryakıt istasyonları, gaz dolum tesisleri, araç şarj istasyonları, kimyasal madde depoları ile sıvı ve katı yakıt depolarının kurulmasına izin verilmeyecek.
Mevcut akaryakıt ve gaz dolum istasyonlarının ise Türk Standardları Enstitüsü standartlarına uygun hale getirilmesi zorunlu olacak. Standartları karşılayan tesislerde yalnızca akaryakıt veya gaz satışı yapılabilecek, oto yıkama, bakım ve yağ değişimi gibi faaliyetlere izin verilmeyecek.
SU ÜRÜNLERİ YETİŞTİRİCİLİĞİNE SINIRLAMA
İçme suyu temin edilen doğal göller, baraj gölleri ve göletlerde su ürünleri yetiştiriciliği genel kural olarak yasaklandı.
Sadece belirli büyüklüğe sahip ve Devlet Su İşleri tarafından ekonomik bölge ilan edilen alanlarda Bakanlığın uygun görmesi halinde sınırlı yetiştiriciliğe izin verilecek. İçme suyu alma yapısına bin metreden daha yakın alanlarda ise yetiştiricilik yapılamayacak.
KORUMA ALANLARI TAPUYA İŞLENECEK
Yeni yönetmelikle birlikte havza koruma alanlarının sınırları kadastro paftalarına işlenecek ve tapu sicilinin beyanlar hanesinde gösterilecek.
Bu uygulamayla koruma alanlarında yapılacak planlama ve mülkiyet işlemlerinin daha etkin şekilde denetlenmesi amaçlanıyor.
DİJİTAL TAKİP SİSTEMİ KURULACAK
Tarım ve Orman Bakanlığı, içme suyu havzalarının korunmasına yönelik coğrafi bilgi sistemi tabanlı dijital veri sistemi oluşturacak.
İlgili kurumlar yürüttükleri faaliyetleri, denetimleri ve idari işlemleri yılda iki kez bu sisteme aktaracak. Böylece içme suyu kaynaklarının korunmasına yönelik çalışmalar dijital ortamda takip edilecek.
MEVCUT PLANLAR BİR YIL İÇİNDE YENİLENECEK
Yönetmeliğe eklenen geçici maddeyle mevcut havza koruma planlarının da yeni düzenlemeye uyumlu hale getirilmesi zorunlu tutuldu.
Buna göre Bakanlık ve ilgili idareler, yönetmeliğin yürürlüğe girmesinden itibaren bir yıl içerisinde mevcut koruma planlarını bilimsel değerlendirmeler doğrultusunda yeniden düzenleyecek. Böylece Atasu Barajı gibi Trabzon'un içme suyu ihtiyacını karşılayan havzalarda koruma tedbirlerinin daha etkin uygulanması hedefleniyor.
