Resmî Gazete'nin 29 Temmuz tarihli sayısında yayımlanarak yürürlüğe giren "Ücretli Karayollarında Yabancı Plakalı Araçlara Ait Geçiş Ücretleri ve İdari Para Cezaları ile Cezaların Tahsiline İlişkin Yönetmelik" kapsamında yabancı plakalı araçlara yönelik uygulamalar yeniden düzenlendi. Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, yeni yönetmelikle ödeme, takip, veri paylaşımı ve tahsil süreçlerinin güncellendiğini açıkladı.
UYGULAMADA TEK ÇERÇEVE OLUŞTURULDU
Bakan Abdulkadir Uraloğlu, düzenlemenin Karayolları Genel Müdürlüğü sorumluluğundaki ücretli yollar ile işletme hakkı verilen veya devredilen otoyolları kapsadığını belirtti.
Uraloğlu, "Yönetmelikle hem Karayolları Genel Müdürlüğü sorumluluğundaki ücretli yollar hem de işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollarda uygulanacak usul ve esasları ayrıntılı şekilde belirledik. Böylece uygulamada birlik sağlayacak, tahsilat süreçlerini daha etkin hale getireceğiz." ifadelerine yer verdi.
GEÇİŞ ÜCRETİ ÖDEMEK ZORUNLU OLACAK
Yeni düzenlemeye göre yabancı plakalı araçlar, ücretli karayollarını kullandıkları her geçiş için yürürlükteki tarifeye göre ödeme yapmakla yükümlü olacak.
Düzenleme, Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından işletilen otoyolların yanı sıra 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar kapsamında işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar ile erişme kontrollü karayollarını da kapsıyor.

HGS VE YETERLİ BAKİYE ŞARTI
Yabancı plakalı araçların Hızlı Geçiş Sistemi (HGS) veya benzeri elektronik geçiş sistemlerinden birine abone olması esas alınacak. Araçlarda kullanılan elektronik etiketlerin çalışır durumda bulundurulması zorunlu olacak.
Bakan Uraloğlu, "Araç sahipleri ve sürücüler; etiketin çalışır durumda olmasından, ön cama uygun şekilde yerleştirilmesinden ve araç plakalarının temiz ile okunabilir durumda tutulmasından sorumlu olacak. Ayrıca hesaplarda geçiş ücretlerini karşılayacak yeterli bakiyenin bulundurulması da araç sahiplerinin sorumluluğunda olacak." dedi.
Yabancı plakalı araçlara ait HGS hesaplarının PTT şubeleri, PTT acenteleri ile PTT'nin anlaşmalı bankaları ve üye iş yerleri üzerinden açılabileceği, HGS etiketlerinin de bu kanallar aracılığıyla teslim edileceği belirtildi.
İHLALLİ GEÇİŞLERDE YENİ SÜREÇ
Yönetmelikte "ihlalli geçiş" kavramı da yeniden tanımlandı.
Buna göre herhangi bir geçiş sistemi aboneliği bulunmadan, hesapta yeterli bakiye olmadan veya geçiş ücreti ödenmeden yapılan geçişler ihlalli geçiş olarak değerlendirilecek.
Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından işletilen otoyollarda ihlalli geçiş yapan yabancı plakalı araçlara, geçiş ücretine ek olarak geçiş ücretinin dört katı tutarında idari para cezası uygulanacak.
Ancak ihlalli geçiş tarihinden itibaren 15 gün içinde geçiş ücretini usulüne uygun şekilde ödeyenlerden idari para cezası alınmayacak.
15 günlük sürenin ardından başlayacak 30 günlük dönem içerisinde ödeme yapılması halinde ise geçiş ücretiyle birlikte geçiş ücreti kadar idari para cezası uygulanacak. Bu durumda ayrıca tebligat yapılmayacağı ve Kabahatler Kanunu kapsamındaki peşin ödeme indiriminin uygulanmayacağı kaydedildi.
İhlalli geçiş tarihinden sonraki 45'inci günden itibaren ise geçiş ücretiyle birlikte dört katı tutarında idari para cezası tahsil edilecek. Aynı uygulamanın Yap-İşlet-Devret modeliyle işletilen otoyollarda da geçerli olacağı belirtildi.
DOĞRU ŞERİT KULLANIMI ZORUNLU
Yönetmelik kapsamında yabancı plakalı araç sürücülerinin abonesi oldukları geçiş sistemi için ayrılan giriş ve çıkış şeritlerini kullanmaları zorunlu olacak.
Aynı şeritte birden fazla geçiş sistemi bulunan ücretli karayollarında ise bu zorunluluk uygulanmayacak.
BORÇLAR SINIR KAPILARINDA SORGULANACAK
Yeni düzenlemeyle sınır kapılarındaki tahsilat süreci de yeniden düzenlendi.
Buna göre yabancı plakalı araçlara ait geçiş ücretleri ve idari para cezaları, sürücünün Türk vatandaşı olup olmadığına bakılmaksızın, ayrıca tebligat şartı aranmadan sürücünün bilgilendirilmesi suretiyle tahsil edilecek.
Bakan Uraloğlu, "Ülke içerisinde tahsil edilemeyen borçlar, yabancı plakalı aracın Türkiye'den çıkış yapmak üzere sınır kapısına gelmesi halinde elektronik ortamda sorgulanacak. Karayolları Genel Müdürlüğü sistemlerinde kayıtlı borçların Hazine ve Maliye Bakanlığı ile Ticaret Bakanlığı sistemleri üzerinden görüntülenmesiyle birlikte borçlar tahsil edilmeden aracın yurt dışına çıkışına gümrük idaresince izin verilmeyecek." ifadelerini kullandı.
ÖDEMELER KARTLA VEYA NAKİT YAPILABİLECEK
Sınır kapılarında geçiş ücretleri ile idari para cezalarının banka kartı ve kredi kartıyla ödenebileceği, muhasebe birimlerinin veznelerinde ise nakit ödeme yapılabileceği belirtildi.
Uraloğlu, "Yabancı plakalı araçların halen kullanımda olan ücret toplama sistemlerine abone olarak, açtıracakları hesaplar üzerinden geçiş ücretlerini ödemeleri esastır. Bu hesaplarda geçiş ücretlerini karşılayacak tutarda bakiye bulundurmak araç sahipleri veya sürücülerin sorumluluğundadır." ifadelerine yer verdi.
TAHSİLAT VE GELİR PAYLAŞIMI DÜZENLENDİ
Yönetmelikle birlikte Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından işletilen ücretli otoyollarda tahsil edilen idari para cezalarının genel bütçeye gelir olarak kaydedileceği, geçiş ücretlerinin ise Karayolları Genel Müdürlüğüne aktarılacağı bildirildi.
İşletme hakkı verilen veya devredilen otoyollarda sınır kapılarında tahsil edilen tutarın yüzde 60'ının hizmet payı olarak genel bütçeye aktarılacağı, kalan yüzde 40'ının ise Karayolları Genel Müdürlüğü aracılığıyla ilgili işletici şirkete gönderileceği kaydedildi. Karayolları Genel Müdürlüğüne aktarılan tutarın takip eden yedi iş günü içinde işletici şirketlerin hesaplarına aktarılacağı belirtildi.
2017 TARİHLİ YÖNETMELİK YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILDI
Bakan Abdulkadir Uraloğlu, yeni düzenlemeyle birlikte 17 Şubat 2017 tarihli "Ücretli Karayollarında Yabancı Plakalı Araçlara Ait Geçiş Ücretleri ve İdari Para Cezalarının Tahsiline İlişkin Yönetmelik"in yürürlükten kaldırıldığını açıkladı.
Uraloğlu, "Yeni yönetmelikle yabancı plakalı araçların ücretli karayollarındaki geçiş ücretleri, idari para cezaları, veri paylaşımı ve tahsil süreçlerine ilişkin hükümleri günümüz ihtiyaçları doğrultusunda yeniden düzenledik. Uygulamanın daha etkin, hızlı ve koordineli yürütülmesini sağlayacak kapsamlı bir çerçeve oluşturduk." değerlendirmesinde bulundu