Türkiye’nin Gürcistan sınırına ulaşımını sağlayan ve uluslararası taşımacılıkta kullanılan Karadeniz Sahil Yolu’nun Artvin’deki Hopa, Kemalpaşa ve Arhavi ilçeleri arasındaki kesimlerinde heyelan ve kaya düşmesi olayları yaşanıyor. Yamaçlardan kopan kaya parçaları zaman zaman kara yoluna ulaşırken ulaşımda aksamalara, araç hasarlarına ve can kayıplarına yol açıyor.
Son yıllarda meydana gelen olaylar, güzergâhtaki riskin boyutunu ortaya koydu. 1 Temmuz 2022’de Hopa-Kemalpaşa arasındaki Kopmuş mevkisinde tırların üzerine kaya düşmesi sonucu Azerbaycan uyruklu bir sürücü hayatını kaybetti, 2 kişi yaralandı ve 4 tır zarar gördü.
8 Aralık 2024’te Arhavi ilçesinin Kıyıcık mevkisinde meydana gelen heyelanda ise yaklaşık 100 bin tonluk toprak ve kaya kütlesi Karadeniz Sahil Yolu’na sürüklendi. Yolun ulaşıma kapanmasına neden olan olayda, toprak altında kalan otomobildeki 4 kişi yaşamını yitirdi.
6 Mayıs 2026’da Kemalpaşa’da yaşanan heyelanda yola düşen kaya parçaları bir tıra zarar verdi. 8 Ekim 2026’da ise Hopa’nın Esenkıyı mevkisindeki tır parkında meydana gelen heyelanda kaya parçalarının çarptığı bir kişi hayatını kaybetti, park hâlindeki araçlarda hasar oluştu.
“500 TONLUK BLOĞU HİÇBİR İNSAN YAPISI ÖNLEM ÖNLEYEMEZ”
Karadeniz Teknik Üniversitesi (KTÜ) Heyelan Uygulama ve Araştırma Merkezi Yönetim Kurulu Üyesi Prof. Dr. Hakan Ersoy, bölgede yaşanan kaya düşmesi ve heyelan olaylarını değerlendirdi. Son 5-6 yılda Arhavi-Sarp arasındaki yaklaşık 30 kilometrelik kesimde ciddi vakalar yaşandığını belirten Ersoy, incelemelerde 500 tonu aşan kaya bloklarının hareket ettiğinin görüldüğünü ifade etti.
Bölgede çok büyük kaya kütlelerinin yamaçlardan koparak kara yoluna ulaşabildiğine dikkat çeken Ersoy, doğayla mücadele etmek yerine riskli alanlardan uzak durmanın da değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.
Ersoy, “500 tonluk bloğu hiçbir insan yapısı önlem önleyemez. Dolayısıyla bu gibi durumlarda doğaya hiç müdahale etmeden belki o bölgelerde sakınım yaparak o bölgelerden uzaklaşmalıyız” dedi.
“YOLLAR ŞEVLERE ÇOK YAKIN GEÇİYOR”
Doğu Karadeniz’de özellikle dike yakın yamaçların bulunduğu kesimlerde yolların şevlere çok yakın geçtiğini belirten Ersoy, kaya düşmesi durumunda araçlar ve insanların doğrudan risk altında kaldığını dile getirdi.
Bölgenin uluslararası taşımacılık açısından önem taşıdığına işaret eden Ersoy, Karadeniz Sahil Yolu’ndan her gün binlerce tırın geçtiğini hatırlattı. Ersoy, 2019 yılında yaşanan bir kaya düşmesi olayında da yaklaşık bin tona yakın bir bloğun düştüğünü belirterek tehlikenin yalnızca küçük kaya parçalarıyla sınırlı olmadığını vurguladı.
Yol ile yamaçlar arasında yeterli tampon alan bulunmamasının riski artırabildiğine dikkat çeken Ersoy, kaya düşmesi ve heyelanların yalnızca yerel müdahalelerle çözülemeyeceğini ifade etti.
“50 KİLOMETRELİK HAT BÜTÜNCÜL OLARAK İNCELENMELİ”
Ersoy, Hopa’dan başlayarak güzergâh boyunca farklı noktalarda irili ufaklı kaya düşmesi vakalarının yaşandığını belirtti. Bu nedenle çalışmaların yalnızca olay yaşanan bölgelerle sınırlandırılmaması gerektiğini kaydetti.
Doğa kaynaklı afetlere karşı ulusal ölçekte, bütünleşik ve stratejik bir yaklaşım benimsenmesi gerektiğini söyleyen Ersoy, kamu kurumları ve üniversitelerin birlikte hareket etmesinin önemine işaret etti.
Ersoy, “Hopa’da 30 kilometre boyunca her lokasyonda irili ufaklı kaya düşme vakası var. Bunlar ivedilikle lokal olarak değil bütüncül olarak yaklaşık 50 kilometrelik bir hattın kamu kurumları ve üniversitelerce kaya düşmesi olsun olmasın çalışılması lazım” ifadelerini kullandı.
