Karadeniz’de fındık için tehlike çanları: Kahverengi kokarca uyarısı geldi

Trabzon Ticaret Borsası’nın katkılarıyla 2,5 yıldır aralıksız sürdürülen ‘Hayatın İçinden’ programı kapsamında yayımlanan Fındık Saati’ne telefonla bağlanan Ak, iklim değişikliği ve kuraklığın devam etmesi halinde dünyada yeni istilacı türlerle karşılaşılabileceği uyarısında bulundu.

İstilacı türlerin her geçen gün artması ve özellikle Karadeniz Bölgesi’nin en önemli ürünü olan fındığa ciddi zararlar vermesi endişe yaratırken, bu durumun nedenleri de uzmanlar tarafından araştırılıyor.

Kahverengi Kokarca ile koordineli biçimde mücadele edilmeli

Doç. Dr. Kibar Ak, istilacı türlerin yayılmasında küresel iklim değişikliği ve kuraklığın yanı sıra teknolojik gelişmelerin, insanların daha hızlı ve kolay seyahat edebilmesinin ve uluslararası ticaretteki çeşitliliğin etkili olduğunu vurguladı.

Ak açıklamasında şu ifadelere yer verdi:

“Yarım yüzyıl önce dünyanın bir ucundan herhangi bir ürünü temin etmek neredeyse mümkün değildi. Ancak bugün gelinen noktada, istenilen ürüne dünyanın herhangi bir ülkesinden kolaylıkla ulaşılabiliyor. Bu durum, istilacı türlerin de yayılımını hızlandırıyor. Kahverengi Kokarca, Turunçgil uzun antenli böceği ve Yalancı (vampir) Kelebek gibi türlerin çeşitli zararları var. Bunların arasında özellikle Kahverengi Kokarca birçok sebze ve meyveye zarar veriyor.

Kahverengi Kokarca ile mücadelede farklı yöntemler uygulanıyor. Dünyada en yaygın yöntemlerden biri samuray arısı ile yapılan biyolojik mücadeledir. Ancak yalnızca biyolojik mücadeleye bel bağlamak doğru olmaz. Bu süreç zaman alır ve sabır gerektirir. Bu nedenle zamanı iyi değerlendirmek ve alternatif yöntemleri de devreye almak gerekir. Zararlının kışlaklara çekildiği dönemde yapılacak kışlak mücadelesi büyük önem taşımaktadır.

İstilacı türlerle etkili mücadele için çiftçi, devlet, sivil toplum kuruluşları ve yerel yönetimlerin belirli bir süre koordineli şekilde hareket etmesi gerekiyor. İlgili kurumlarla iş birliği içinde çalışıldığında zararın en aza indirilmesi mümkündür. Ayrıca iklim değişikliği mevcut seyrini sürdürürse, ilerleyen dönemde farklı istilacı türlerle de karşılaşabiliriz.”

AB Projesi ile istilacı türlerin güncel durumu belirlenecek

Doç. Dr. Kibar Ak programda ayrıca, istilacı türler ve iklim değişikliği ile ilgili Avrupa Birliği’nin desteğini alan, Trabzon Ticaret Borsası liderliğinde Karadeniz’e kıyısı olan ülkelerden oluşan; Samsun Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Gürcistan Batum Shota Rustaveli Devlet Üniversitesi ve Bulgaristan Varna Ekonomik Kalkınma Ajansı ortaklığında 18 ay boyunca yürütülecek olan Interreg VI-B Black Sea Basin Programme BSB01005 referans numaralı “Cooperation through Tech-Based Practices to Struggle Invasive Species and Climate Change for a Sustainable and Resilient Agriculture (AGRICOOP)” (Sürdürülebilir ve Dayanıklı Tarım için İstilacı Türler ve İklim Değişikliği ile Mücadeleye Yönelik Teknoloji Temelli Uygulamalar Yoluyla İşbirliği) projesine de değindi.