Kapıcı çalıştıran apartmanlara risk değerlendirmesi zorunluluğu
Kapıcı, bahçıvan ya da güvenlik görevlisi gibi en az bir çalışanı bulunan apartmanlar, 1 Ocak 2013 tarihinden itibaren risk değerlendirmesi yapmak zorunda. İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu kapsamında getirilen bu yükümlülükte, apartmanın risk değerlendirmesi kapsamına girmesi için tek bir çalışan bulunması yeterli oluyor. Çalışan istihdam etmeyen apartmanlar ise bu zorunluluğun dışında tutuluyor.
Yasal düzenleme 2013’te yürürlüğe girdi
Risk değerlendirmesi yükümlülüğü, 1 Ocak 2013’te yürürlüğe giren İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu ile hayata geçirildi. Risk değerlendirmesinin nasıl yapılacağına ilişkin usul ve esaslar ise 29 Aralık 2012 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan yönetmelikle belirlendi.
Ocak ve şubat ayları için ceza uygulandı
Kapıcı çalıştıran apartmanlar ile işçi çalıştıran tüm işyerlerinin, geçtiğimiz Ocak ayında risk değerlendirmesi yaptırmaları gerekiyordu. Bu yükümlülüğü yerine getirmeyen işyerlerine Ocak ayı için 3 bin 234 lira idari para cezası kesildi. Şubat ayında ise ceza tutarı 4 bin 851 liraya yükseldi.
Mart ayıyla birlikte ceza katlandı
Mart ayına gelinmesiyle birlikte risk değerlendirmesi yaptırmayan apartmanlar ve işyerleri için ceza miktarı 8 bin 85 liraya ulaştı. Mart ayında da yükümlülüğün yerine getirilmemesi halinde, ceza her ay için 4 bin 851 lira olarak artmaya devam edecek.
Ceza tutarı yıl sonunda 56 bin lirayı aşabiliyor
Risk değerlendirmesi yaptırmayanlar için ceza uygulaması aylık olarak işlemeye devam edecek. Yükümlülüğün yıl boyunca yerine getirilmemesi durumunda, toplam ceza tutarının 2013 yılı sonunda 56 bin 595 liraya kadar çıkabileceği belirtildi. Aidat artışlarını dahi ödemekte zorlanan bazı apartman sakinleri için bu cezaların ciddi bir mali yük oluşturacağı ifade ediliyor.
Kanunda yer alan diğer cezalar
Risk değerlendirmesi yapmayan işverene 3 bin lira, aykırılığın devam ettiği her ay için ise 4 bin 500 lira idari para cezası uygulanacak. İş kazası veya meslek hastalığını Sosyal Güvenlik Kurumu’na bildirmeyen işverenler için 2 bin lira ceza öngörülüyor. Büyük kaza önleme politika belgesi hazırlamayan işverene ise 50 bin lira idari para cezası verilecek.
İş kazalarının küresel boyutu
Uluslararası Çalışma Örgütü verilerine göre, dünya genelinde her gün yaklaşık 1 milyon iş kazası yaşanıyor. İş kazaları nedeniyle her yıl 2,3 milyon kişi hayatını kaybederken, çok sayıda kişi de iş göremez hale geliyor. Bu kazaların küresel ekonomiye maliyetinin, dünya gayrisafi hasılasının yüzde 4’üne ulaştığı belirtiliyor.
Denetimler sıkılaştırılacak
Çalışma hayatının denetiminde iş müfettişleri görev alacak. İş sağlığı ve güvenliği koşullarına aykırılığın tespit edilmesi halinde, idari para cezalarının daha caydırıcı şekilde uygulanacağı bildirildi. İş güvenliği uzmanı veya işyeri hekimi görevlendirmeyen işverenlerin, her bir görevli için 5 bin lira ceza ödeyeceği, aykırılığın devam etmesi halinde bu cezanın her ay tekrarlanacağı kaydedildi.
İşyeri hekimi uygulaması kademeli başlıyor
Kanunun bazı hükümleri ise aşamalı olarak hayata geçirilecek. Kamu kurumları ile 50’den az çalışanı bulunan ve az tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerinde iş sağlığı ve güvenliği profesyonelleri Temmuz 2014’ten itibaren görevlendirilecek. Tehlikeli ve çok tehlikeli sınıfta yer alan, 50’den az çalışanı bulunan işyerlerinde ise bu uygulama Temmuz 2013’te başlayacak.