Elektrikte zam sinyali: TETAŞ toptan fiyatlarda artış isteyecek
Devletin toptan elektrik satan şirketi Türkiye Elektrik Ticaret ve Taahhüt AŞ (TETAŞ), maliyetlerdeki yükseliş nedeniyle elektrik fiyatlarına yüzde 20 zam talep etmeye hazırlanıyor. Zaman gazetesinin haberine göre, hükümet talebi onaylarsa, dağıtım şirketlerine satılan elektrik fiyatları yükselecek. Ancak artışın nihai tüketiciye yansıyıp yansımayacağı dağıtım firmalarının kararına bağlı olacak.
Zam süreci tamamlanıyor
TETAŞ, ekim ayından itibaren geçerli olacak 3 aylık elektrik birim fiyat hesaplamalarında son aşamaya geldi. Enerji çevrelerine göre, nisan ve temmuz aylarında yapılması gereken fiyat artışlarının ertelenmesi, bekleyen maliyet baskısını güçlendirdi. Şirketin toptan fiyatlara zam önerisini bugün veya yarın Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu’na (EPDK) iletmesi bekleniyor.
Yüksek Planlama Kurulu kararı uyarınca enerji KİT’leri, enflasyon, döviz ve faiz gibi girdi kalemlerindeki değişime paralel olarak elektrik birim maliyetlerini üç ayda bir hesaplayıp Enerji Üst Kurulu’na bildiriyor. Kurul onayı sonrası, toptan elektrik alan şirketler için yeni tarife yürürlüğe giriyor. Enerji uzmanları, TETAŞ’ın zam yapması durumunda bile artışın tüketiciye yansımayabileceğini belirtiyor.
Zam gerekçeleri ve tüketiciye etkisi
Şirketin hesaplamalarına göre nisan ayından itibaren birim fiyatlarda artış yapılması gerekiyordu, ancak bu uygulanmadı. Döviz kurlarındaki yükseliş de zam baskısını artıran diğer etkenlerden biri. Öte yandan, hidroelektrik santrallerine ağırlık verilmesi sayesinde Elektrik Üretim AŞ (EÜAŞ) maliyetlerinde iyileşme sağlandı.
Nihai tüketiciye elektrik satan Türkiye Elektrik Dağıtım AŞ (TEDAŞ), TETAŞ ve EÜAŞ’tan elektrik satın aldığı için, TETAŞ’ın olası fiyat artışı EÜAŞ’ın maliyet avantajı ile dengelenebilir. Türkiye hâlen elektrik ihtiyacının yaklaşık yarısını doğalgazdan sağlıyor.
Gaz fiyatlarındaki düşüş tüketiciye yansımadı
Doğalgaz fiyatlarındaki yaklaşık yüzde 50’lik düşüş, elektrikte indirim beklentisi oluşturmuştu. Ancak Hazine’nin enerji KİT’lerine koyduğu kârlılık hedefi nedeniyle bu indirimler elektrik faturalarına yansımadı.